International Play Association (IPA) Thailand Conference
International Play Association (IPA) Thailand Conference 2026 ภายใต้หัวข้อ “Playing Through Crisis: พลังการเล่นอิสระ ฟื้นใจเด็ก ฟื้นชีวิตเมือง” ได้สะท้อนให้เห็นว่า การเล่นไม่ใช่เพียงกิจกรรมยามว่าง แต่เป็นสิทธิพื้นฐานของเด็กและเป็นกลไกสำคัญในการเยียวยา ฟื้นฟู และเสริมสร้างความเข้มแข็งทางใจในยามวิกฤต ไม่ว่าจะเป็นความรุนแรง ภัยพิบัติ ความเปราะบางทางสังคม หรือผลกระทบจากโลกดิจิทัล สอดคล้องกับแนวคิดของ สสส. และ IPA Thailand ที่ย้ำว่าการเล่นอิสระช่วยพัฒนาทักษะชีวิต ความคิดสร้างสรรค์ ความยืดหยุ่นทางอารมณ์ และความรู้สึกเป็นส่วนหนึ่งของชุมชน
ภายในงาน มูลนิธิเพื่อนเยาวชนเพื่อการพัฒนา (FYD) ได้ถ่ายทอดบทเรียนในหัวข้อ “เล่นเพื่อรอด” จากการใช้การเล่นเป็นเครื่องมือเยียวยาและฟื้นฟูเด็กที่ได้รับผลกระทบจากเหตุการณ์ความรุนแรง ณ ศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก องค์การบริหารส่วนตำบลอุทัยสวรรค์ ประสบการณ์ดังกล่าวตอกย้ำว่า พื้นที่และเวลาสำหรับการเล่นที่ปลอดภัยสามารถช่วยให้เด็กกลับมารู้สึกมั่นคง มีความหวัง และค่อย ๆ ฟื้นคืนพลังในการใช้ชีวิตได้อีกครั้ง
เมื่อเด็กได้เล่น เด็กย่อมได้เติบโต และเมื่อเด็กเติบโตอย่างมีคุณภาพ สังคมก็มีความหวังที่จะก้าวผ่านวิกฤตและสร้างอนาคตที่เข้มแข็งร่วมกันต่อไป
ตลอดทั้งงาน วิทยากรจากหลากหลายประเทศยืนยันเป็นเสียงเดียวกันว่า “การเล่นคือสิทธิพื้นฐานที่เด็กทุกคนพึงได้รับ” และเป็นเครื่องมือสำคัญในการเยียวยาจิตใจ ส่งเสริมพัฒนาการ และสนับสนุนการเรียนรู้ของเด็กท่ามกลางวิกฤตในทุกรูปแบบ ข้อค้นพบดังกล่าวได้รับการสนับสนุนจากงานวิจัยด้านสมองและพัฒนาการเด็ก ควบคู่ไปกับบทเรียนจากการปฏิบัติงานจริงทั่วโลก รวมถึงประสบการณ์ของเครือข่ายเล่นเปลี่ยนโลกในพื้นที่วิกฤตของประเทศไทย ทั้งในจังหวัดหนองบัวลำภูและพื้นที่ชายแดนไทย–กัมพูชา
การประชุมยังได้นำเสนอแนวทางการพัฒนาเมืองที่เป็นมิตรกับเด็กผ่านกรณีศึกษาขององค์กร Beyond Playmaking จากไต้หวัน ซึ่งร่วมกับทุกภาคส่วนพัฒนา “เมืองเล่นได้” โดยเปิดโอกาสให้เด็กมีส่วนร่วมในการออกแบบพื้นที่และกิจกรรมการเล่นของตนเอง ขณะเดียวกัน ยังมีการแลกเปลี่ยนบทบาทของ Playworker ตามแนวทาง PARS Playwork Practice และตัวอย่างการทำงานของมูลนิธิเพื่อการพัฒนาเด็กในการใช้การเล่นเป็นเครื่องมือเยียวยาและสนับสนุนเด็กในสถานการณ์ท้าทาย
ผู้เข้าร่วมจากภาครัฐ ภาควิชาการ ภาคประชาสังคม และภาคเอกชนยังได้ร่วมกันระดมข้อเสนอเชิงนโยบายในประเด็นสำคัญ ได้แก่ การลดเวลาหน้าจอของเด็ก การขับเคลื่อน “เมืองเล่นได้” การกำหนดนโยบายการเล่นในภาวะวิกฤต และการพัฒนาวิชาชีพ Playworker ในประเทศไทย พร้อมทั้งเห็นพ้องที่จะจัดทำ “คำประกาศ IPA Thailand ว่าด้วยการเล่นในภาวะวิกฤต” เพื่อยืนยันจุดยืนร่วมกันว่า การเล่นเป็นสิทธิพื้นฐานของเด็กทุกคนและเป็นสิ่งจำเป็นอย่างยิ่งในยามวิกฤต
งานประชุมครั้งนี้จึงไม่เพียงตอกย้ำความสำคัญของการเล่นในฐานะสิทธิของเด็กเท่านั้น แต่ยังชี้ให้เห็นว่า “การเล่น” คือพลังสำคัญในการฟื้นฟูหัวใจของเด็ก สร้างความเข้มแข็งให้ชุมชน และช่วยให้เมืองก้าวผ่านวิกฤตไปสู่อนาคตที่เปี่ยมด้วยความหวังร่วมกัน
------------------------------
ขอบคุณเรื่องราวจาก IPA Thailand
